၂၀၁၇ခုႏွစ္အတြက္ အမ်ဳိးသမီး​ျငိမ္းခ်မ္းေရးစြမ္း​​ေဆါင္ရည္​​​ဆုရွင္မ်ားထဲမွာျမန္မာပါ၀င္ေန

၂၀၁၇ ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစြမ္း​ေ​ဆာင္ရည္​​ဆုရွင္ေတြကို ကၽြန္ေတာ္တို႔၀မ္းေျမာက္စြာနဲ႔ေၾကျငာပါရေစ။

ဒီဂုဏ္ျပဳဆုဟာ အေရးအခင္းအတြင္း ေျဖရွင္းေဆာင္ရြက္ႏိုင္မႈ၊ ကာကြယ္တားဆီးႏိုင္မႈေတြ သူတို႔ရဲ႕အဖြဲ႔အစည္းေတြၾကား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတည္ေဆာက္မႈေတြ အဖြဲ႔အစည္းေတြၾကားေပါင္းကူးတံတားေတြတည္ေဆာက္ၿပီးစြမ္းေဆာင္ရည္ေတြ ျပသခဲ့တဲ့အမ်ဳိးသမီးေတြရဲ႕ႀကိဳးပမ္းအားထုတ္မႈေတြကိုအသိအမွတ္ျပဳထားတာျဖစ္ပါတယ္။ ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံခ်င္းစီက ဂုဏ္ျပဳဆုခ်ီးျမွင့္ခံရသူ ၇ဦးေပၚထြက္လာခဲ့ပါတယ္။

အာဖဂန္နစၥတန္- ဆာယီဒါမူရာဒီ
လူမ်ဳိးစုအဖြဲ႔အစည္းၾကား အရပ္ေဒသနဲ႔မိသားစုေတြတြင္း အျငင္းပြားမႈေတြကိုေျဖရွင္းဖို႔နဲ႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆာင္ရြက္တဲ့လုပ္ငန္းစဥ္ေတြမွာ အမ်ဳိးသမီးေတြကိုခြန္အားေပးခဲ့တဲ့စိတ္ႏွစ္ျမဳပ္ေဆာင္ရြက္ခဲ့တဲ့ မူရာဒီရဲ႕ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြေပၚမွာ စြမ္း​​ေဆာင္ရည္​​​ဆုကိုဂုဏ္ယူစြာနဲ႔ခ်ီးျမွင့္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဟာအထူးသျဖင့္ အာဖဂန္က ပဋိပကၡေတြရဲ႕အတိတ္နဲ႔လက္ရွိအေျခအေနေတြရဲ႕ ခက္ခဲမႈေတြကိုေဖာ္ျပထားတ့ဲအေရးပါတဲ့ေပးအပ္မႈပဲ ျဖစ္ပါတယ္။

အင္ဒိုနီးရွား – ရာဟ္မာတန္
အမ်ဳိးသမီးေတြဟာစစ္ပြဲျဖစ္ပြားေနတဲ့အရပ္ေဒသေတြမွာ ခုခံအားနည္းရံုတင္မကပဲ ရုပ္ပိုင္းဆိုင္ရာအားနည္းခ်က္ေတြရွိသလုိ စစ္ပြဲအေျခအေနေတြထဲမွာလိင္ပိုင္းဆိုင္ရာအၾကမ္းဖက္မႈေတြကို ခံရပါတယ္။ ရာဟ္မာတန္ဟာ စစ္ပြဲကက်န္ခဲ့တဲ့ဒဏ္ရာေတြကေန လုပ္ငန္းစဥ္အတြင္းသူမရဲ႕လံုၿခံဳမႈကိုေဘးခ်ထားခဲ့ၿပီး သူမရဲ႕လူ႔အဖြဲ႔အစည္းေတြကိုကူညီေပးဖို႔ သူမရဲ႕ဘ၀ကိုႏွစ္ျမဳပ္ထားမႈအတြက္ ဒီဂုဏ္ျပဳဆုနဲ႔ထိုက္တန္ပါတယ္။

နီေပါ – ဆရီဂ်ာနာကာကီ
ကာရီကီရဲ႕ႀကိဳးပမ္းအားထုတ္မႈေတြေပၚမွာ ဂုဏ္ျပဳဆုနဲ႔အသိအမွတ္ျပဳလိုက္ပါတယ္။ သူမဟာၿပီးခဲ့တဲ့ဆယ္စုႏွစ္တစ္ခ်ဳိ႕အတြင္း လိင္ပိုင္းဆိုင္ရာအၾကမ္းဖက္မႈေတြကိုဆန္႔က်င္ၿပီးရပ္တည္ခဲ့ပါတယ္။ အမ်ဳိးသမီးေတြအတြက္တရားမွ်တမႈေဆာင္ရြက္မႈေတြအတြက္ ကာကီကိုဂုဏ္ျပဳဆုခ်ီးျမွင့္ခဲ့ပါတယ္။

ပါကစၥတန္ – ဖာဟတ္ဆာဂ်တ္
ဆာဂ်တ္ရဲ႕ပညာေရးအေပၚအားေပးေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြဟာစိတ္အားတက္ၾကြစရာေကာင္းပါတယ္။ ဆာဂ်တ္ဟာ ေတာက္ပဖြံၿဖိဳးတဲ့အဖြဲ႔အစည္းမွာ ေခါင္းေဆာင္မႈစြမ္းရည္ကိုအသံုးျပဳၿပီး အံ့ၾသစရာေကာင္းတဲ့စံျပဥပမာျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။ သူမဟာသူမရဲ႕ေဒသခံအဖြဲ႔အစည္းကိုကူညီရံုတင္မကပဲ အမ်ဳိးသမီးေတြလံုၿခံဳေရးအတြက္သိျမင္နားလည္ထားၿပီး ကူညီေပးခဲ့ပါတယ္။ လူမႈဘ၀ ဘာသာေရး လူမ်ဳိးေရးရပ္တည္ခ်က္ေတြမွာ ပညာေရးရဲ႕အေရးပါပံုကိုအစစ္အမွန္နားလည္ထားပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ အမ်ဳိးသမီးေတြ စီးပြားေရးအရအမွီအခိုကင္းသူေတြျဖစ္ေစဖို႔ေထာက္ပံ့တဲ့အခြင့္အေရးေတြေပးအပ္ခဲ့ပါတယ္။

ဖီလစ္ပိုင္ – ဟတ္ဂ်ာဂ်ဳီေဘဒိုင္အိုကိုလာႏို
ၿငိမ္းခ်မ္းေရးညိွႏိႈင္းမႈေတြနဲ႔သေဘာတူညီခ်က္ေတြေပၚမွာအမ်ဳိးသမီးေတြက အဓိကအခန္းက႑ကေနပါ၀င္ပါတယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးထိမ္းသိမ္းေဆာင္ရြက္တဲ့လုပ္ငန္းစဥ္မွာ အမ်ဳိးသမီးေတြရဲ႕ပါ၀င္မႈဟာအေရးပါပံုကိုေထာက္ျပႏိုင္ဖို႔ ဒီအုိကိုလာႏိုက သံႏၷိဌာန္ခ်မွတ္ထားတာျဖစ္ၿပီး ဒါဟာႏိုင္ငံအမ်ားအျပားအတြက္စံျပဥပမာျဖစ္ေစပါတယ္။ ဒီဂုဏ္ျပဳဆုနဲ႔အတူ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးလုပ္ငန္းစဥ္ေတြမွာ အားနည္းတဲ့အဖြဲ႔အစည္းေတြတစ္ခ်ဳိ႕ပါ၀င္လာေစဖို႔သူမရဲ႕ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြကိုဂုဏ္ျပဳလိုက္ပါတယ္။

သီရိလကၤာ – ဘာနာဒိုင္းအန္ဒါဆန္
ႏွစ္ေပါင္း၃၀ၾကာခဲ့တဲ့အေရးအခင္းၿပီးေနာက္ သီရိလကၤာဟာ ေတာက္ပတဲ့အနာဂတ္ေတြရရွိေစဖို႔ၿပီးဆံုးခဲ့တဲ့စစ္ပြဲကေန စိန္ေခၚမႈေတြကိုရင္ဆိုင္ေနရပါတယ္။ ဘာနာဒိုင္းအန္ဒါဆန္ဟာ ေရွ႕တန္းကေန ကေလးငယ္ေတြရဲ႕ပညာေရးကိုျပန္လည္ထူေထာင္ေပးဖို႔ ပညာေရးအလားအလာေျပာင္းလဲမႈကိုထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ မနားမေနေဆာင္ရြက္ခဲ့ပါတယ္။ သူမရဲ႕စိတ္ကူးရည္မွန္းခ်က္နဲ႔ ငယ္ရြယ္တဲ့သူေတြအတြက္ သူမကိုအင္အားေကာင္းမြန္တဲ့ဂုဏ္ျပဳဆုရရွိေစဖို႔ ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

ျမန္မာ – တြန္အန္စာဆန္ “ခ်ယ္ရီ” ဇာဟူ
အေရးအခင္းေတြထဲမွာ အမ်ဳိးသမီးသတင္းေထာက္ေတြအႏၱရာယ္နဲ႔ရင္ဆိုင္ရတဲ့အေပၚမွာ ကၽြန္ေတာ္တို႔အသိအမွတ္ျပဳမႈရွားပါးခဲ့ပါတယ္။ ဇာဟူဟာ အမ်ဳိးသမီးအခြင့္အေရးအတြက္သူမရဲ႕ဘ၀ကိုႏွစ္ျမဳပ္ထားခဲ့တာျဖစ္ၿပီး အေရးအခင္းေတြအတြင္းအၾကမ္းဖက္မႈေတြနဲ႔ရင္ဆိုင္ေနရတဲ့ အမ်ဳိးသမီးေတြရဲ႕ဇာတ္လမ္းေတြကိုမွတ္တမ္းတင္ခဲ့ပါတယ္။အမ်ဳိးသမီးေတြဟာေမ့ေလ်ာ့ခံေတြမဟုတ္ဘူးဆိုတဲ့ ဇာဟူရဲ႕လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္မႈေတြေပၚမွာ ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစြမ္း​ေ​ဆာင္ရည္​​ဆုနဲ႔ဂုဏ္ျပဳလုိက္ပါတယ္။

လုပ္ေဆာင္မႈေတြအတြက္ကမ္းပိန္း- ဒီဆုဟာ ေပၚလစီမွာလုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့တစ္ဦးတစ္ေယာက္ခ်င္းစီ နဲ႔ အမ်ဳိးသမီးမ်ား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔လံုၿခံဳေရး (WPS) လုပ္ငန္းစဥ္တိုးတက္ဖို႔ဆံုးျဖတ္ခ်က္ခ်မႈေတြကိုအသိအမွတ္ျပဳတာျဖစ္ပါတယ္ အထူးသျဖင့္ ႏိုင္ငံတကာအဆင့္နယ္ပယ္မွာျဖစ္ပါတယ္။ အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦးနဲ႔အမ်ဳိးသားတစ္ဦးကို ဒီဂုဏ္ျပဳဆုနဲ႔အသိအမွတ္ျပဳလိုက္ပါတယ္။

အမ်ဳိးသမီး – ဖာဟတ္အဆစ္ဖ္(ပါကစၥတန္)
အဆစ္ဖ္ဟာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္အမ်ဳိးသား အမ်ဳိးသမီးတို႔ကိုစည္းရံုးလုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္လႈပ္ရွားမႈေတြအတြက္ဒီဂုဏ္ျပဳဆုကိုရရွိခဲ့ပါတယ္။ အမ်ဳိးသမီးမ်ား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔လံုၿခံဳေရးလုပ္ငန္းစဥ္ေဆာင္ရြက္ဖို႔သူမရဲ႕ႀကိဳးပမ္းအားထုတ္မႈေတြအေပၚမွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုနဲ႔ အသိအမွတ္ျပဳလိုက္တာျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ ထိခိုက္လြယ္တဲ့နယ္စပ္ျဖတ္ေက်ာ္အေရးေပၚမွာသူမဟာတာ၀န္ယူလုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

အမ်ဳိးသား – ဂန္၀န္(အင္ဒိုနီးရွား)
အမ်ဳိးသမီးေတြနဲ႔ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ၿပီး အမ်ဳိးသမီးမ်ားၿငိမ္းခ်မ္းေရးလံုၿခံဳေရးလုပ္ငန္းစဥ္တိုးတက္ေအာင္ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္မႈေတြအတြက္ ဂန္၀န္ကိုၿငိမ္းခ်မ္းေရးႏိုဗယ္ဆုနဲ႔ဂုဏ္ျပဳလိုက္ပါတယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္အက်ဳိးရွိတဲ့ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးႀကိဳးပမ္းအားထုတ္မႈေတြကိုပါဂုဏ္ျပဳလိုက္တာျဖစ္ပါတယ္။ သူ႔ရဲ႕အလုပ္ဟာ အက်ဳိးရွိတဲ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္အမ်ဳိးသမီးရဲ႕အခန္းက႑တိုးတက္မႈထဲမွာ အမ်ဳိးသားေတြပါ၀င္လာမႈဟာသက္ေရာက္မႈေတြရွိတယ္ဆိုတာကိုရွင္းလင္းတဲ့ဥပမာျပထားတာျဖစ္ပါတယ္။

ၿငိမ္းခ်မ္းေရးမ်ဳိးဆက္ – ဒီဆုဟာသက္၁၈-၂၅ႏွစ္ၾကားအမ်ဳိးသမီးငယ္တစ္ဦးနဲ႔ အမ်ဳိးသားတစ္ဦးရဲ႕လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္မႈေပၚမွာအသိအမွတ္ျပဳထားတာျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔ေတြဟာ ေစတနာ့၀န္ထမ္းလုပ္ေဆာင္မႈ၀ါဒဟာ လူမႈေရးအရစည္းလံုးညီညြတ္မႈျမွင့္တင္မႈဟာဘယ္ေလာက္အင္အားႀကီးမားတဲ့ အဓိပၸာယ္ျဖစ္ႏိုင္တယ္ဆိုတာကိုေဖာ္ျပခဲ့တာပဲျဖစ္ပါတယ္။ အထူးသျဖင့္ လူငယ္ေတြအေပၚမွာျဖစ္ပါတယ္။ အမ်ဳိးသမီးတစ္ဦးနဲ႔အမ်ဳိးသားတစ္ဦးကိုဒီဆုနဲ႔အသိအမွတ္ျပဳခဲ့တာပဲျဖစ္ပါတယ္။

အမ်ဳိးသမီး – ဆူရာယာယိုဆူဖီ (အာဖဂန္နစၥတန္)
ႏိုင္ငံေရးနဲ႔လူမႈေဆြးေႏြးပြဲေတြမွာ ခ်ည္းကပ္မႈအသစ္ေတြကိုအသံုးျပဳၿပီး အမ်ဳိးသမီးေတြအတြက္စီစဥ္ေဆာင္ရြက္ေပးမႈေတြအတြက္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုနဲ႔ဂုဏ္ျပဳလိုက္တာျဖစ္ပါတယ္။ သူမရဲ႕လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္မႈဟာ အာဖဂန္နစၥတန္မွာေနာက္ထပ္မ်ဳိးဆက္သစ္အမ်ဳိးသမီးေခါင္းေဆာင္ေတြဖန္တီးျဖစ္ေပၚလာေစဖို႔ အေပၚမွာအားေပးေထာက္ခံထားတဲ့အတြက္ကၽြန္ေတာ္တို႔ယံုၾကည္မႈရွိပါတယ္။

အမ်ဳိးသား – ရွာရစ္ဖ္ရွာဟ္ဆာဖီ(အာဖဂန္နစၥတန္)
လူငယ္ေစတနာ့၀န္ထမ္းေတြဟာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေဆြးေႏြးပြဲေတြမွာပါ၀င္တဲ့ ဥပမာအၾကမ္းဖက္အစြန္းေရာက္မႈေခါင္းစဥ္က႑ေတြ ဒီေဆြးေႏြးပြဲေတြမွာ ေဘးကင္းလံုၿခံဳတဲ့အစီအစဥ္ေတြဖန္တီးတဲ့ေနရာမွာပါ၀င္ႏိုင္တယ္ဆိုတာကို သူကဥပမာျပလိုက္တာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဟာအမ်ဳိးသမီးေတြရဲ႕အခန္းက႑ကိုပါအသိအမွတ္ျပဳထားတာျဖစ္ၿပီး ္ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစြမ္း​ေ​ဆာင္ရည္​​ဆုရွင္ေတြအေနနဲ႔ သူတို႔ရဲ႕ေအာင္ျမင္မႈေတြနဲ႔ အမ်ဳိးသမီးမ်ား ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔လံုၿခံဳေရးေတြမွာ အပင္ပန္းခံႀကိဳးပမ္းအားထုတ္မႈေတြအတြက္ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ဂုဏ္ျပဳလိုက္ပါတယ္။

၂၀၁၇ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစြမ္​​း​ေဆာင္ရည္ဆု​ေတ​​ြအတြက္ အမည္တင္သြင္းခံရသူေတြဟာ အာဖဂန္၊ အင္ဒိုနီးရွား၊ ျမန္မာ၊ နီေပါ၊ ပါကစၥတန္၊ ဖီလစ္ပိုင္ နဲ႔ သီရိလကၤာႏိုင္ငံတို႔ကျဖစ္ၿပီး စုစုေပါင္း ၁၁ဆုျဖစ္ပါတယ္။ဒီႏွစ္မွာ ပဏာမစာရင္းမွာ၈၀ေက်ာ္ရရွိခဲ့ၿပီး အြန္လိုင္းမဲေပးမႈကေန ၄၄ေယာက္ေရြးထုတ္ခဲ့ပါတယ္။ မဲေပးစနစ္မွာ ၈၇ႏိုင္ငံကမဲေပးဖို႔စာရင္းေပးသြင္းထားတဲ့လူေပါင္း၈၅၀၀ကမဲေပးခဲ့ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။

သူတို႔ရဲ႕ေထာက္ခံမႈေတြအတြက္ကၽြန္ေတာ္တုိ႔အထူးပဲေက်းဇူးတင္ခ်င္ပါတယ္။ ထိုင္းႏိုင္ငံ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕မွာ ဇန္န၀ါရီ ၂၀၁၈ခုႏွစ္မွာ ေပးအပ္မဲ့ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆုေတြအတြက္ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ဆက္လက္စီစဥ္ေဆာင္ရြက္သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။

ေလးစားစြာျဖင့္
ျငိမ္းခ်မ္းေရးစြမ္း​ေ​ဆာင္သူမ်ား​အသင္း

N-peace.net ရဲ႕ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးစြမ္း​ေဆာင္ရည္​​​ဆုမ်ားေၾကျငာခ်က္ကို ေညာင္နီရြက္(Myanmar Muslim Media)ကျမန္မာဘာသာသို႔ဆီေလ်ာ္ေအာင္ျပန္ဆိုသည္။