ရိုဟင္ဂ်ာ မြတ္စလင္ အေရးေပၚမွာ ကမၻာႀကီးဟာ ပ်က္ကြက္ ေနတယ္လို႔ ႏိုင္ငံတကာ ၾကက္ေျခနီအဖြဲ႔ တာ၀န္ရွိသူ ေျပာၾကား

ေအာက္တိုဘာ ၂၆၊ ၂၀၁၇ Myanmar Muslim Media

ျမန္မာရိုဟင္ဂ်ာ မြတ္စလင္ေတြ ထိခိုက္ခံစားေနရတဲ့ လူသားခ်င္းစာနာ ေထာက္ထားမႈ အေရးေတြဟာ မႀကံဳစဖူး အေျခအေနေတြအျဖစ္ ထိပ္တန္း ၾကက္ေျခနီအဖြဲ႔ တာ၀န္ရွိသူက ေဖာ္ျပေျပာဆိုၿပီး အဲဒါကိုတံု႔ျပန္ဖို႔ ကမၻာႀကီးက ပ်က္ကြက္ေနတယ္လို႔ ေျပာဆိုလိုက္ပါတယ္။

ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ Cox’s Bazarက ဒုကၡသည္ စခန္းေတြ တိုးခ်ဲ႕မႈကို ေလ့လာလည္ပတ္တဲ့ ခရီးစဥ္အတြင္း ဂါးဒီးယန္းသတင္းဌာနကို ႏိုင္ငံတကာ ၾကက္ေျခနီ အဖြဲ႔အစည္းနဲ႔ လျခမ္းနီလူမႈ အဖြဲ႔အစည္းေတြရဲ႕ အႀကီးအကဲျဖစ္သူ အဲလ္ဟာတ္ဂ်္ အက္စ္ဆုိင္က ႏိုင္ငံေရး အေျဖတစ္ခု လိုအပ္ၿပီး ေခါင္းေဆာင္အားလံုး အေနနဲ႔ ျခြင္းခ်က္မရွိပဲ အေျခအေနကို အမွန္တကယ္ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ေတာင္းဆိုတယ္လို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ျမန္မာဟာ ကုလအပါအ၀င္ ႏိုင္ငံတကာ ေအဂ်င္စီေတြကို လံုၿခံဳေရးတပ္ဖြဲ႔၀င္ေတြက ရိုဟင္ဂ်ာ မြတ္စလင္အေပၚ အစုလိုက္အၿပံဳလိုက္ သတ္ျဖတ္မႈေတြ အဓၶမျပဳက်င့္မႈေတြ ရွိေနတယ္လို႔ စြပ္စြဲမႈေတြရွိေနတဲ့ ရခိုင္ျပည္နယ္ ေျမာက္ပိုင္းရဲ႕ အစိတ္အပိုင္းေတြဆီ ဝင္ေရာက္ခြင့္ ပိတ္ပင္ခဲ့ပါတယ္။

ၾကက္ေျခနီအဖြဲ႔ကို အၾကမ္းဖက္မႈ စတင္ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ၾသဂုတ္လ၂၅ရက္ေန႔ ကတည္းက ႏိုင္ငံတြင္း လူေပါင္းေသာင္းနဲ႔ခ်ီကို အေရးေပၚ အကူအညီေတြ ေထာက္ပံ့ေပးဖို႔ ခြင့္ျပဳထားခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

အဖြဲ႔အစည္းႀကီးဟာ ျမန္မာနဲ႔အိမ္နီးခ်င္း ဘဂၤလားေဒ့ရွ္အတြက္ ရန္ပံုေငြ ေဒၚလာ၃၃သန္း(ယူရို၂၅သန္း) ေထာက္ပ့ံဖို႔ ကတိျပဳ ထားပါတယ္။

“ဒီကအေရးေပၚ အေျခအေနဟာ မႀကံဳစဖူး အေျခအေနျဖစ္ၿပီး အတိုင္းအတာ တစ္ခုသာမက လူေတြဟာ အဆံုးစြန္ေသာ လံုေလာက္မႈမရွိတဲ့ အေနအထားေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနရတယ္”လို႔ ဆိုင္က ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

“ၾကက္ေျခနီအဖြဲ႔အစည္းဟာ တစ္ျခားအဖြဲ႔အစည္းေတြ ထက္ပိုမို အခြင့္ရရရွိေပမယ့္ ၾကက္ေျခနီ အဖြဲ႔အစည္းတစ္ခုနဲ႔ တစ္ခုလံုးေပၚမွာ တု႔ံျပန္ႏိုင္သြားမွာ မဟုတ္ပါဘူး။

တစ္ျခားလူသားခ်င္း စာနာေထာက္ထားမႈ အဖြဲ႔အစည္း ေတြကိုလည္း ခြင့္ျပဳ ေပးသင့္ပါတယ္။ ဂုဏ္ယူစြာနဲ႔ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ လုပ္ေဆာင္ရမဲ့ လႈပ္ရွားမႈေတြကို ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။ ျပသနာရဲ႕ပမာဏနဲ႔ အတိုင္းအတာကို ကၽြန္ေတာ္တို႔ တံု႔ျပန္ေနတယ္လို႔ ေတာ့မထင္ပါဘူး” လို႔သူက ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

“ခန္႔မွန္းေျခ ရိုဟင္ဂ်ာ၆သိန္း ၃ေထာင္ေက်ာ္ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကို ထြက္ေျပးခဲ့ၾကၿပီး ရႊံထူၿပီး အေျခအေနဆိုးရြားတဲ့ ဒုကၡသည္ စခန္းေတြမွာ ယာယီတဲေတြနဲ႔ ေနထိုင္ေနရပါတယ္။ တစ္၀က္ေက်ာ္ဟာ ကေလးငယ္ေတြျဖစ္ၾကတယ္”လို႔ ယူနီဆက္ဖ္က ဗုဒၶဟူးေန႔က ေျပာၾကား ခဲ့ပါတယ္။

“အေရးအခင္းတစ္ခုမွာ ဒီေလာက္ကေလးငယ္ အမ်ားႀကီးကို တစ္ခါမွမျမင္ေတြ႔ခဲ့ရဘူး ကေလးငယ္ေတြဟာ သူတို႔မျမင္သင့္တဲ့ အရာေတြေပၚမွာ ဘယ္ေတာ့မွ မျမင္ေတြ႔ရသင့္ပါဘူး။ ကေလးငယ္ေတြဟာ သူတို႔ရဲ႕ ကေလးဘ၀ကို ဆံုးရံႈး ေနၾကရတယ္” လို႔ သူကဆိုပါတယ္။

ဒုကၡသည္ေတြဟာ နယ္စပ္ကိုေရာက္ရွိဖို႔ ရက္ေပါင္းမ်ားစြာ လမ္းေလွ်ာက္လာ ၾကတာကို ျမင္ေတြ႔ခဲ့ရတာ တုန္လႈပ္ ဝမ္းနည္းမိတယ္လို႔ သူကဆိုပါတယ္။

“ျပည္နယ္ခ်ဳိ႕တဲ့မႈ တစ္ခုပဲျဖစ္ပါတယ္။ ဆာေလာင္မႈ၊ ေၾကာက္ရြံမႈ၊ ေမာပန္း ႏြမ္းနယ္မႈေတြ ျဖစ္ေပၚေနပါတယ္။ အဲဒီေပၚမွာစကားလံုးနဲ႔ ေျပာဆိုဖို႔ ေႏွာင့္ေႏွးမိတယ္။ ဆိုးရြားတဲ့ ျပည္နယ္တစ္ခုပဲ။

အကူအညီ လိုအပ္ေနတဲ့ လူေတြဟာ ခိုကိုးရာမဲ့ ျဖစ္ေနတာကို ျမင္ေတြ႔ရတာ သည္းမခံႏိုင္စရာပဲ။

ဆိုးရြားတဲ့ ဒုကၡသည္ အေျခအေနေတြကို ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ျမင္ေတြ႔ခဲ့ရ ဖူးပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒါကေတာ့ လံုး၀ကို ျခားနားတယ္။”လို႔ သူကဆိုပါတယ္။

ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရိုဟင္ဂ်ာေတြဟာ ဆယ္စုႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ ဖိႏွိပ္မႈကို ခံစားခဲ့ရပါတယ္။ သူတို႔ကို ဘဂၤလားေဒ့ရွ္က တရားမ၀င္ ေရာက္ရွိလာသူေတြ အျဖစ္ သတ္မွတ္ ထားၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။

လူမ်ဳိးတံုး သုတ္သင္မႈ စြပ္စြဲခ်က္ေတြကို အာဏာကိုင္ေတြက ျငင္းဆိုထားၿပီး ႏိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ ပုဂိၢဳလ္ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္က လူေတြ ဘာေၾကာင့္ ထြက္ေျပးေနရလဲ ဆိုတာ သူမမသိဘူးလို႔ စက္တင္ဘာလတုန္းက ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ႏိုင္ငံတကာ ဖိအားေတြကလည္း အရွိန္ျမင့္ လာခဲ့ပါတယ္။ ဒီတစ္ပတ္အတြင္း အေမရိကန္က စီးပြားေရး ပိတ္ဆို႔ဖို႔ေတြ စဥ္းစားေနတယ္လို႔ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။

ျမန္မာနဲ႔ ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကေတာ့ ဒုကၡသည္ ျပန္လည္ပို႔ေဆာင္ လက္ခံေရးကို စတင္စကား ေျပာဆိုေနၾကၿပီ ျဖစ္ပါတယ္။ ရိုဟင္ဂ်ာ အမ်ားအျပားက အိမ္ျပန္ခ်င္ၾကပါတယ္။ သူတို႔ရဲ႕ အသက္အႏၱရာယ္ လံုၿခံဳမႈကို အာမခံႏိုင္ရင္ေပါ့။

ေန႔စဥ္နဲ႔အမွ် ဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကို ရိုဟင္ဂ်ာ ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာ ဆက္လက္ေရာက္ရွိ လာေနပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီအေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ႏိုင္ငံေရးအရ အေျဖရွာဖို႔ ေမွ်ာ္လင့္ခ်က္ရွိ ေသးတယ္လို႔ ဆိုင္က ဆိုပါတယ္။

“ျပသနာေတြကို ႏိုင္ငံေရးအရ အေျဖရွာေတြ႔ သင့္ပါတယ္။ ဒါမွသာ လူေတြအစုလိုက္ အၿပံဳလိုက္ စြန္႔ခြာမႈေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ႏိုင္မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔ရဲ႕အိမ္ေတြဟာ လံုၿခံဳမႈ မရွိေတာ့တာေၾကာင့္ စြန္႔ခြာ လာေနၾကတာ ျဖစ္ပါတယ္။” လို႔သူကဆိုပါတယ္။

“လူသားဆန္မႈကို ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ အၿမဲတမ္းတိုက္တြန္း ေျပာၾကား ေနခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒါေပါ့ အဲဒါ ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲတစ္ခုပဲ တာ၀န္ခံႏိုင္မႈ စြမ္းရည္ဟာ ႏိုင္ငံေရး ေခါင္းေဆာင္ေတြရဲ႕ လက္ထဲမွာရွိတယ္ သူတို႔ေတြဒါကို အမွန္တကယ္ ေဆာင္ရြက္ဖို႔ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ ေမွ်ာ္လင့္ပါတယ္။ အားလံုးကိုဆိုလိုတာပါ။ ႏိုင္ငံတစ္ခု အဆင့္သာမက ႏိုင္ငံတကာ အဆင့္တစ္ခုထိပါ ဆိုလိုတာျဖစ္ပါတယ္”လို႔ သူကေျပာၾကား ခဲ့ပါတယ္။

The Guardian သတင္းဌာနပါ Poppy McPherson ေရးသားသည့္ “World failing Myanmar’s Rohingya Muslims, top Red Cross official says” အမည္ျဖင့္ ေဖာ္ျပထားသည့္ သတင္းကို ေညာင္နီရြက္ (Myanmar Muslim Media)က ျမန္မာဘာသာသို႔ ဆီေလ်ာ္ေအာင္ ျပန္ဆိုသည္။