တူရကီရုပ္သံဂ်ာနယ္လစ္ေတြကို ျမန္မာကေထာင္ဒဏ္ႏွစ္လခ်မွတ္

ျမန္မာတရားရံုးက တူရကီရုပ္သံလိုင္းကဂ်ာနယ္လစ္ႏွစ္ဦး သူတို႔ရဲ႕ဘာသာျပန္နဲ႔ ဒရိုင္ဘာစုစုေပါင္း ေလးဦးကို ဒရုန္းနဲ႔မွတ္တမ္းရိုက္ကူးမႈအတြက္ ေသာၾကာေန႔မွာေလယာဥ္အက္ဥပေဒခ်ဳိးေဖာက္မႈ ပုဒ္မနဲ႔ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ခဲ့ပါတယ္။

စကၤာပူကကင္မရာမင္း လ်ဴဟြန္မန္နဲ႔ မေလးရွားကသတင္းေထာက္ေမာ့က္ခ်ဳိင္လင္တို႔ကို သူတို႔ျမန္မာဘာသာျပန္ေအာင္ႏိုင္စိုးနဲ႔ဒရိုင္ဘာ ဦးလွတင္တုိ႔နဲ႔အတူေအာက္တိုဘာ၂၇ရက္ေန႔မွာဖမ္းဆီး ထိန္းသိမ္းခဲ့ပါတယ္။ သူတို႔ေလးဦးဟာအဂၤလိပ္ဘာသာစကားနဲ႔ထုတ္လႊင့္တဲ့ တူရကီေရဒီယိုနဲ႔ရုပ္သံေကာ္ပိုေရးရွင္း TRT World အတြက္မွတ္တမ္းဗီဒီယိုရိုက္ကူးေနၾကတာျဖစ္ပါတယ္။ သူတို႔ကို ၿမိဳ႕ေတာ္ေနျပည္ေတာ္ကလႊတ္ေတာ္၀န္းနားမွာ ဒရုုန္းပ်ံသန္းဖို႔ရည္ရြယ္ႀကိဳးစားမႈအတြက္ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။

ထိန္းသိမ္းခံရသူေလးေယာက္စလံုးဟာတူရကီႏိုင္ငံသားေတြမဟုတ္ၾကပါဘူး။ ဒီအမႈဟာ ဗုဒၶဘာသာအမ်ားစုုရွိတဲ့ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ရုိဟင္ဂ်ာမြတ္စလင္ေတြအေပၚျမန္မာစစ္တပ္ကလူမ်ဳိးတံုးသတ္ျဖတ္မႈေတြက်ဴးလြန္ေနတယ္လို႔ စြပ္စြဲထားတဲ့သမၼတအာဒိုဂန္နဲ႔ သံတမန္ဆက္ဆံေရးတင္းမာမႈေတြပိုမိုျဖစ္ေပၚလာဖို႔ရွိေနပါတယ္။ ေထာင္ဒဏ္သံုးႏွစ္ထိျပစ္ဒဏ္ခ်ႏိုင္တဲ့ ပို႔ကုန္သြင္းကုန္စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းကိုသူတို႔ေတြဟာ ခ်ဳိးေဖာက္ခဲ့မႈရွိလားဆိုတာကို ရဲေတြကပဏာမစံုစမ္းစစ္ေဆးမႈေတြစတင္ျပဳလုပ္ေနပါတယ္။ဒါေပမယ့္ ဒီအမႈမွာတရားရံုးက အျမင့္ဆံုးေထာင္ဒဏ္၃လထိခ်ႏိုင္တဲ့ ၁၉၃၄ခုႏွစ္ေလယာဥ္အက္ဥပေဒခ်ဳိးေဖာက္မႈနဲ႔စြဲခ်က္တင္ခဲ့ပါတယ္။

ကင္မရာမင္းနဲ႔သတင္းေထာက္တို႔က ျပစ္ဒဏ္ေလ်ာ့ေပါ့ေစဖို႔အျဖစ္ရွိေၾကာင္း၀န္ခံခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္တရားသူႀကီးက ေလးေယာက္စလံုးကိုေထာင္ဒဏ္ႏွစ္လခ်မွတ္ခဲ့တယ္လို႔ ၾကားနာခ်ိန္မွာရွိခဲ့တဲ့ ရိုက္တာသတင္းေထာက္ကေဖာ္ျပထားပါတယ္။ သြင္းကုန္-ထုတ္ကုန္ဥပေဒကိုခ်ဳိးေဖာက္မႈရွိလားဆိုတဲ့စြဲခ်က္ကို ဆံုးျဖတ္ဖို႔ေနာက္ထပ္ၾကားနာမႈကိုႏို၀င္ဘာ၁၆ရက္ေန႔မွာၾကားနာသြားမွာျဖစ္ပါတယ္။

“ဒဏ္ေငြေလာက္ပဲေပးေဆာင္ရမယ္လို႔ေမွ်ာ္လင့္ၿပီး ထိန္းသိမ္းခံထားရသူေတြကျပစ္မႈကိုက်ဴးလြန္ခဲ့တယ္လို႔ ၀န္ခံခဲ့တာျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္တရားသူႀကီးကသူတို႔ကုိေထာင္ဒဏ္ႏွစ္လခ်မွတ္လိုက္ေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တုိ႔ကိုတုန္လႈပ္ေစခဲ့ပါတယ္”လို႔ တရားခံေတြရဲ႕ေရွ႕ေနျဖစ္သူ ဦးခင္ေအာင္ေဇာ္ကေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ျပစ္ဒဏ္ကိုဒဏ္ေငြေလာက္နဲ႔ေလ်ာ့ေပါ့ေစဖို႔ေရွ႕ေနျဖစ္သူက အယူခံ၀င္သြားမယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ ေသာၾကာေန႔ၾကားနာမႈမတိုင္ခင္ ေမာ့က္က သူတို႔ေတြဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ဥပေဒကိုမလးမစားျပဳမိခဲ့တဲ့အတြက္ေတာင္းပန္တယ္လို႔ သတင္းေထာက္ေတြကိုေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ တရားေရးလုပ္ငန္းစဥ္ေတြလိုုအပ္ခ်က္ေတြရွိေနတာ ရွင္းလင္းေနတယ္လို႔ ေ၀ဖန္ခဲ့ပါတယ္။

“ဘာေတြျဖစ္ေနလဲဆိုတာကၽြန္မတို႔မသိေတာ့ပါဘူး။ ကၽြန္မတို႔မိသားစုုေတြနဲ႔စကားေျပာခြင့္မရရွိဘူး”လို႔ သူမကဆိုပါတယ္။ “စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းေတြနဲ႔လုပ္ငန္းစဥ္ေတြကိုကၽြန္မတို႔ကိုမရွင္းျပခဲ့ပါဘူး။ ကၽြန္မတို႔နားမလည္တဲ့ျမန္မာဘာသာစကားနဲ႔ေရးသားထားတဲ့ထုတ္ျပန္ထားခ်က္ေတြကိုလက္မွတ္ေရးထိုးခိုင္းခဲ့ပါတယ္။”လို႔သူမကဆိုပါတယ္။ ရဲေတြကသူတို႔ရဲ႕ရခိုင္ျပည္နယ္အပါအ၀င္က်န္တဲ့ေဒသတြင္းကခရီးစဥ္ေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီးေမးျမန္းမႈေတြရွိေပမယ့္လည္း သူတို႔ေလးေယာက္ကိုႏွိပ္စက္ခဲ့ျခင္းမရွိဘူးလို႔ တရားရံုးသို႔သြားေရာက္စဥ္ ဘာသာျပန္ေအာင္ႏိုင္စိုးက သတင္းေထာက္ေတြကိုေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။

ၾသဂုတ္လကစတင္ခဲ့တဲ့ စစ္တပ္ရဲ႕စစ္ဆင္ေရးဟာ ရခိုင္ျပည္နယ္မွာလံုၿခံဳေရးစခန္းေတြကိုတိုက္ခိုက္ခဲ့တဲ့ ရိုဟင္ဂ်ာေသာင္းက်န္းသူေတြကိုရွင္းလင္းတဲ့စစ္ဆင္ေရးျဖစ္တယ္လို႔ ျမန္မာကဆိုထားၿပီး အာဒိုဂန္ရဲ႕စြပ္စြဲခ်က္ေတြကိုလည္းျငင္းဆန္ထားသလို လူမ်ဳိးတံုးသုတ္သင္မႈစံနမူနာအေရးလို႔ ကုလတာ၀န္ရွိသူရဲ႕ေဖာ္ျပခ်က္ကုိလည္းျငင္းဆိုထားပါတယ္။

စစ္တပ္ရဲ႕စစ္ဆင္ေရးစတင္ခ်ိန္ကတည္းက ရိုဟင္ဂ်ာမြတ္စလင္၆သိန္းေက်ာ္အိမ္နီးခ်င္းဘဂၤလားေဒ့ရွ္ကိုထြက္ေျပးခဲ့ရပါတယ္။

Reuters သတင္းဌာနပါ Min Min နဲ႔ Shoon Naing တို႔ရဲ႕သတင္းေပးပို႔ခ်က္ကို Simon Cameron-Moore ေရးသားသည့္ “Myanmar jails Turkish broadcast journalists for two months” အမည္ျဖင့္ေဖာ္ျပထားသည့္သတင္းကိုေညာင္နီရြက္(Myanmar Muslim Media)က ျမန္မာဘာသာသို႔ဆီေလ်ာ္ေအာင္ျပန္ဆိုသည္။ သတင္းဓာတ္ပံု – Steve Tickner/ Frontier Magazine